Θωμάς Κιούσης οικονομολός πρ.δημοτικός σύμβουλος Δήμου Θηβαίων
«Κολυμπάει» στο χρήμα από τις ανεμογεννήτριες ο δήμος Θήβας
Στα 12 εκατ. ευρώ (11,8 εκατ. για την ακρίβεια), έφτασαν τα χρήματα που είχαν μπει μέχρι και το 2024 στο ταμείο του δήμου Θήβας από τις ανεμογεννήτριες.
Πρόκειται για χρήματα που αποδίδονται βάσει νόμου στον δήμο και το ύψος του ποσού υποδηλώνει από την άλλη πλευρά, το εύρος των παρεμβάσεων και τον άναρχο υπερκορεσμό με ανεμογεννήτριες μεγάλου τμήματος της επικράτειας του δήμου. Στο ποσό αυτό δεν περιλαμβάνονται οι εγκαταστάσεις των φωτοβολταϊκών.
Είναι ενδεικτικό, ότι μόνον τη διετία 2023 – 2024 μπήκαν στο δήμο 3,6 εκατ. ευρώ, που σημαίνει ότι με τις νέες εγκαταστάσεις, τα έσοδα θα ανέρχονται σε περίπου 2 εκατ. ευρώ ανά έτος.
Θα περίμενε κανείς ότι με τέτοια μεγέθη που προέρχονται κατά κύριο λόγο από τα χωριά της Θίσβης και των Πλαταιών, θα είχε ήδη αλλάξει, με σημαντικές παρεμβάσεις η εικόνα των χωριών που είναι εγκατεστημένες οι ανεμογεννήτριες, οι παραλίες μας και όλος ο δήμος.
Η προσδοκία «κάτι τουλάχιστον να γίνει» από όλη αυτήν την επιβάρυνση συνοδεύεται από τη γενικότερη εντύπωση για «φτωχά» αποτελέσματα, κάτι που επιβεβαιώνεται και από τα στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα από το δήμο στην τελευταία συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου μετά από ερώτηση του συμβούλου κ. Χρήστου.
Από τα 11,8 εκατ. μεταφέρονται στο τρέχον έτος τα 5,1 εκατ. ευρώ, δηλαδή κοντά στα μισά παραμένουν αναξιοποίητα. Για τα υπόλοιπα 6,7 εκατ., απαιτείται πλήρης και αναλυτική ενημέρωση προς πάσα κατεύθυνση για τη διάθεση και αξιοποίησή τους.
Οι αργοί ρυθμοί επιβεβαιώνονται και από το στοιχεία που δόθηκαν για το πρόγραμμα εκτέλεσης έργων και δράσεων του 2025 με χρηματοδότηση από τις ΑΠΕ. Οι δαπάνες που έχουν πραγματοποιηθεί ανέρχονται μόλις στο 5,1% του προϋπολογισμού ύψους 3,7 εκατ. ευρώ, με μηδενικά ποσά σε όλες τις περιοχές, εκτός από περίπου 88.000 ευρώ για τη Θήβα και 99.000 ευρώ για την Ελλοπία.
Σύμφωνα με το άρθ, 25 του ν. 3468/2006, τα ποσά που αντιστοιχούν στο ειδικό τέλος αποδίδονται, κατά 80%, στην κοινότητα που είναι εγκατεστημένοι οι σταθμοί Α.Π.Ε. και κατά 20% στις κοινότητες από τις οποίες περνά η γραμμή σύνδεσης του σταθμού με το Σύστημα ή το Δίκτυο.
Στη συνέχεια με το άρθρο 87 παρ. 4β του ν.4964/2022, προβλέπεται ρητά ότι το ειδικό τέλος διατίθεται για περιβαλλοντικές δράσεις, έργα τοπικής ανάπτυξης και κοινωνικής υποστήριξης κατά τουλάχιστον 60% στη δημοτική κοινότητα όπου είναι εγκατεστημένος ο σταθμός και το υπόλοιπο ποσοστό δύναται να διατίθεται για αντίστοιχες δράσεις και έργα στην υπόλοιπη Δημοτική Ενότητα. Μετά την παρέλευση πέντε (5) ετών από την έναρξη λειτουργίας του σταθμού, τα ποσά διατίθενται υποχρεωτικά και αποκλειστικά, σε ποσοστό τουλάχιστον 60% για δράσεις και έργα στη Δημοτική Ενότητα, όπου είναι εγκατεστημένος ο σταθμός και το υπολειπόμενο ποσοστό δύναται να διατεθεί σε άλλες περιοχές του δήμου.
Είναι φανερό, ότι για δαπάνες που ο δήμος χρηματοδοτεί από χρήματα των ανεμογεννητριών όπως πολιτιστικές δράσεις, ανδριάντας του Ηρακλή με 37.000 ευρώ, ράλλυ Ακρόπολις 2025 με 25.000 ευρώ, χριστουγεννιάτικος διάκοσμος με 33.244 ευρώ κλπ, τίθεται θέμα διαφοροποίησης σε σχέση με τις διατάξεις που δίνουν ξεκάθαρο το πλαίσιο και τις δυνατότητες για τη διάθεση των χρημάτων (περιβαλλοντικές δράσεις, έργα τοπικής ανάπτυξης και κοινωνικής υποστήριξης).
Διαφοροποίηση από τις διατάξεις προκύπτει και όσον αφορά τη γεωγραφική κατανομή στο δήμο: Το 60% τόσο σε παλιά, όσο και νέα χρήματα παραμένει στην Κοινότητα που είναι εγκατεστημένες οι ανεμογεννήτριες, το 20% πάει στη δημοτική ενότητα που ανήκει η κοινότητα και το υπόλοιπο 20% στη Θήβα.
Το ίδιο ισχύει ακόμα και για τις κοινότητες που έχουν ανεμογεννήτριες και εισπράττουν μικρά ποσά κάθε χρόνο (Ύπατο, Μουρίκι – Πλατανάκι, Πλαταιές, Χώστια).
Με αυτόν τον τρόπο, το συνολικό ποσό για τη Θήβα μέχρι το 2024, ανέρχεται σε 2,7 εκατ. ευρώ που προέρχεται κατά 203.000 ευρώ από τις «δικές» της ανεμογεννήτριες, περίπου 295.000 από Ελαιώνα, Μουρίκι – Πλατανάκι, Ύπατο και τα υπόλοιπα 2,2 εκατ. από τις ανεμογεννήτριες που είναι εγκατεστημένες στα χωριά της Θίσβης και των Πλαταιών.
Για τα χωριά, μια χαρακτηριστική περίπτωση είναι το Μελισσοχώρι στο οποίο δεν υπάρχουν αιολικές εγκαταστάσεις και για τη βελτίωση του γηπέδου πληρώθηκαν το 2025, 176.000 ευρώ από ανεμογεννήτριας άλλων κοινοτήτων.
Η επισήμανση έχει θετικό χαρακτήρα, τόσο για την αναγκαιότητα του γηπέδου, όσο και για την αναγκαία αλληλοστήριξη μεταξύ των δημοτικών κοινοτήτων. Σε ένα καράβι είμαστε όλοι.
Από την άλλη πλευρά όμως, θα πρέπει να υπάρχει πλήρης ενημέρωση προς κάθε κατεύθυνση για τη διάθεση και διαχείριση και των χρημάτων και να εφαρμόζονται τα ίδια μέτρα και σταθμά, τα ίδια κριτήρια προς όλους.
Στα Χώστια (Πρόδρομος) για παράδειγμα, με δύο οικισμούς, με τον πληθυσμό να πολλαπλασιάζεται το καλοκαίρι, με πολύ μεγάλες ανάγκες, με την παιδική χαρά να παραμένει ανεκπλήρωτο όνειρο εδώ και σχεδόν 15 χρόνια εγκλωβισμένη στα γρανάζια της αδιαφορίας, το 40% από το έτσι και αλλιώς μικρό ποσό που εισπράττουν από τις «δικές» τους ανεμογεννήτριες, «φεύγει» από την κοινότητα για τη δημοτική ενότητα και τη Θήβα.
Και από αυτό που μένει όμως, ένα μεγάλο μέρος κατανέμεται πάλι για δράσεις που αφορούν το σύνολο της δημοτικής ενότητας Θίσβης και όχι μόνον την κοινότητα. Με άλλα λόγια μην περιμένετε απολύτως τίποτα για να γίνει.
Είναι σημαντικό με όλα αυτά, η διαχείριση των ποσών που συγκεντρώνονται στο ταμείο του δήμου από τις ΑΠΕ, να γίνεται με σεβασμό πρώτα απ’ όλα απέναντι στους πολίτες των περιοχών που βρίσκονται οι εγκαταστάσεις και επιβαρύνονται με όλη αυτή την υπερβολή και ασυδοσία που υπάρχει.
Να γίνεται δε, όχι με πολιτικά ή ψηφοθηρικά κριτήρια, αλλά με κριτήριο τη δίκαιη και ισόρροπη ανάπτυξη του τόπου για το καλό όλου του δήμου, με διαφάνεια και δημοκρατικές διαδικασίες, σύμφωνα με τις προβλεπόμενες δυνατότητες από τους νόμους και το ευρύτερο θεσμικό πλαίσιο.
