Ενθουσιασμένος δήλωνε ο Μάρκο Ρούμπιο για την ευκαιρία που του δόθηκε να ξεκινήσει – στην πραγματικότητα – την προεκλογική του εκστρατεία από την Πνύκα και να επιχειρήσει σύνδεση της αρχαίας Ελλάδας με την σημερινή πραγματικότητα των ΗΠΑ, που συμπληρώνουν 250 χρόνια ύπαρξης της δικής τους δημοκρατίας.
Ο Ρούμπιο πήρε την φωτογραφία και το βίντεο με φόντο την Πνύκα και έδωσε μία ομιλία με μεγάλες δόσεις θαυμασμού στον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό.
Οι αναφορές στην δαιμονοποίηση του εθνικισμού
«Με την πάροδο του χρόνου, εμείς στη Δύση αρχίσαμε να νιώθουμε ντροπή για τα ίδια τα πράγματα που μας έκαναν εξαιρετικούς. Νιώθαμε αμηχανία που τα επιτεύγματά μας μας ξεχώριζαν από τον υπόλοιπο κόσμο. Η ευημερία μας έγινε, κατά κάποιον τρόπο, πηγή ενοχής. Δεν πιστεύαμε πλέον ότι αξίζαμε και ότι είχαμε κερδίσει τη μεγαλοσύνη μας. Η λέξη «εθνικισμός» έγινε βρώμικη λέξη, και έτσι γκρεμίσαμε τα μνημεία μας, καταδικάσαμε τη δική μας ιστορία και, σε πάρα πολλά μέρη, διδάξαμε στα παιδιά μας να ντρέπονται για τις χώρες που θα κληρονομούσαν» ανέφερε χαρακτηριστικά ο Ρούμπιο από την Πνύκα.
Για να συμπληρώσει ότι «υπό την προεδρία του Τραμπ, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν κάνει την επιλογή τους. Επιλέγουμε την αδιαπραγμάτευτη επιδίωξη της εθνικής ισχύος για να ανακτήσουμε τον έλεγχο των κρίσιμων αλυσίδων εφοδιασμού μας, να επανεκβιομηχανοποιήσουμε την οικονομία μας, να ανασυγκροτήσουμε την άμυνά μας, να αγωνιστούμε για την κυριαρχία στις τεχνολογίες και τους κλάδους του μέλλοντος. […]Τώρα, παρά τα υψηλά τους ιδανικά, οι αρχαίοι Έλληνες δεν ήταν αφελείς. Κατανοούσαν ότι τα έθνη έχουν συμφέροντα. Κατανοούσαν ότι η τέχνη της διακυβέρνησης απαιτεί σύνεση και διπλωματία, αλλά κατανοούσαν επίσης ότι απαιτεί την ικανότητα άσκησης ισχύος όταν η σύνεση και η διπλωματία αποτυγχάνουν. Κατανοούσαν ότι η δύναμη απαιτεί όχι μόνο να διαθέτεις τα μέσα για να υπερασπιστείς τον εαυτό σου, αλλά και την αξιοπιστία ότι είσαι πρόθυμος να τα χρησιμοποιήσεις. Αυτή είναι η κλασική αντίληψη για την πολιτική και την τέχνη της διακυβέρνησης που η κυβέρνηση Τραμπ ελπίζει να ανακτήσει».
Η αυτοτέλεια της επίσκεψης Ρούμπιο
Διπλωματικά ο αμερικανός Υπουργός Εξωτερικών, έδωσε στην Αθήνα έναν ισχυρό συμβολισμό – και ενόψει εκλογών – να επισκεφθεί την Ελλάδα, αλλά η επίσκεψη αυτή να μην είναι μέρος ενός προγράμματος στο οποίο θα περιλάμβανε και την Τουρκία.
Βέβαια στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ, ο αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ πήγε στην Άγκυρα, έπλεξε το εγκώμιο του Ερντογάν, έδωσε φιλοφρονήσεις – και πέραν τούτου ουδέν – σημειώνοντας από την πλευρά του πως πήγε μόνο και μόνο γιατί οικοδεσπότης ήταν ο φίλος του τούρκος πρόεδρος.
Αποφεύγοντας τη λέξη Τουρκία
Αν και προσπάθησε να αποφύγει τη λέξη «Τουρκία», στις επίσημες δηλώσεις του, ωστόσο διαβεβαίωσε για τη στήριξη των ΗΠΑ στα ενεργειακά πρότζεκτ που βρίσκονται σε εξέλιξη στην Ελλάδα, όπως οι έρευνες για υδρογονάνθρακες, αλλά και τα έργα διασύνδεσης, όπως το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας –Κύπρου, σημειώνοντας μάλιστα την απόλυτη δέσμευση των ΗΠΑ για να πετύχουν οι εργασίες αυτές, στο πλαίσιο της αναγκαιότητας για διαφοροποίηση των ενεργειακών δρόμων με τρόπο που θα αποτρέπει τις κρίσεις.
Αναφερόμενος εμμέσως στην Τουρκία και χωρίς να την κατονομάζει σε καμία περίπτωση ο Ρούμπιο παραδέχτηκε πως ορισμένα από τα σχέδια της Ελλάδας «συνδέονται με μια πολύ ευαίσθητη κατάσταση στην οποία εμπλέκονται και άλλες χώρες. Δεν θα αναφέρω ονόματα, αλλά πρόκειται για άλλες χώρες που εμπλέκονται σε ορισμένα από τα ζητήματα που περιπλέκουν την κατάσταση. Και θα ήθελα απλώς να πω ότι ζητήματα αυτής της φύσης, που είναι τόσο ευαίσθητα και κρίσιμα, αντιμετωπίζονται πιθανώς καλύτερα μέσω μη δημόσιας διπλωματίας, πέρα από το πλαίσιο των συνεντεύξεων Τύπου».
Και έκλεισε το ζήτημα λέγοντας πως «είμαστε απόλυτα προσηλωμένοι στην επιτυχία αυτών των έργων και στη συνεργασία που έχουμε με την Ελλάδα στον τομέα της ενεργειακής ασφάλειας, διότι αυτό είναι προς το φυσικό εθνικό συμφέρον της Ελλάδας, αλλά και προς το δικό μας. Και πιστεύω ότι προάγει τον σκοπό της παγκόσμιας ασφάλειας».
Με ανώτατη διπλωματική πηγή να τονίζει ότι μπορεί κάποια χώρα να επικαλείται ευαισθησίες αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι αυτό της δίνει και δικαιώματα…
Ένα ελληνοτουρκικό επεισόδιο δεν θα ήταν καλό ούτε για την Αθήνα ούτε για την Άγκυρα
Την ίδια στιγμή σε συνέντευξη του (Καθημερινή) για το ενδεχόμενο ελληνοτουρκικής κρίσης, ο Ρούμπιο είπε ότι «για εμένα θα ήταν αδιανόητο να συμβεί κάτι τέτοιο. Πρόκειται για δύο συμμάχους και εταίρους στο ΝΑΤΟ, οπότε απλώς δεν μπορεί να συμβεί. Δεν θα ήταν καλό για κανέναν – ούτε για την Τουρκία ούτε για την Ελλάδα, αλλά ούτε και για τις Ηνωμένες Πολιτείες. Θα έλεγα ότι είναι κάτι αδιανόητο για εμένα, κάτι που δεν θα μπορούσαμε ποτέ να επιτρέψουμε να συμβεί και που δεν πιστεύω ότι θα συμβεί».
Ενώ για τα F-35 παραδέχτηκε ότι αναζητείται λύση, σημειώνοντας στην ίδια συνέντευξη πως «πρώτον, η Τουρκία είναι μέλος του ΝΑΤΟ. Δεύτερον, ο πρόεδρος Τραμπ εξέφρασε την επιθυμία –εφόσον είναι εφικτό– να προχωρήσουν οι παραδόσεις αεροσκαφών, καθώς οι Τούρκοι έχουν ήδη πληρώσει για κάποια από αυτά. Προφανώς, η παράδοση αυτών των αεροσκαφών απέχει πολλά χρόνια από το σήμερα, αλλά πρόκειται για αεροσκάφη για τα οποία έχει ήδη καταβληθεί το αντίτιμο. Ωστόσο, υπάρχει νόμος που ψηφίστηκε από το Κογκρέσο των ΗΠΑ. Υπάρχει, επίσης, μια διάταξη στον νόμο NDAA που θέτει πολύ αυστηρούς όρους· συνεπώς, μέχρι να ικανοποιηθούν αυτοί οι όροι, η πώληση δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί. Αυτό έχει γνωστοποιηθεί στην τουρκική πλευρά. Το γνωρίζουν και νομίζω ότι προσπαθούν να βρουν λύσεις. Το ζήτημα περιστρέφεται γύρω από το σύστημα των S-400. Επομένως, προς το παρόν, το θέμα δεν μπορεί να επιλυθεί και, νομικά, δεν είναι δυνατή η μεταβίβαση μέχρι να διευθετηθεί το ζήτημα αυτό. Ισως τελικά επιλυθεί –και υπάρχουν διάφορες επιλογές για το πώς θα μπορούσε να γίνει αυτό–, αλλά, αυτή τη στιγμή, ακόμη δεν έχει επιλυθεί».
Οι χάρτες στο τραπέζι
Και επειδή στη διπλωματία οι σημαντικότερες συζητήσεις γίνονται πίσω από κλειστές πόρτες, διπλωμάτες αξιολογούσαν ως ιδιαίτερα σημαντικό το γεγονός ότι η συνάντηση Γεραπετρίτη – Ρούμπιο κράτησε 40 λεπτά, ενώ στο πλαίσιο των όσων τέθηκαν στο τραπέζι ήταν και οι τουρκικές προκλήσεις, με τους χάρτες να ανοίγουν στο Υπουργείο Εξωτερικών προκειμένου να έχει εικόνα ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας τι προσπαθεί να πετύχει η Τουρκία με τα παράνομα θαλάσσια πάρκα, αλλά και πού είναι η Κάσος.
Ανώτατες διπλωματικές πηγές τόνιζαν σχολιάζοντας την αναφορά Ρούμπιο σε «ιδιωτική διπλωματία» πως το τι θα πράξουν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το State Department σε σχέση με τα ζητήματα τα οποία έχουν να κάνουν με την ενεργειακή συνδεσιμότητα, εφόσον προκύψει οποιοδήποτε ζήτημα ως προς αυτά, δεν είναι κάτι το οποίο μπορεί να εκτεθεί δημοσίως. Είναι ένα θέμα το οποίο θα ακολουθήσει τη διπλωματική οδό. Ο ίδιος ο υπουργός Εξωτερικών και το επιτελείο του και οι υπηρεσίες του State Department θα φροντίσουν να υπηρετήσουν την πολιτική των Ηνωμένων Πολιτειών, η οποία, κατά την ίδια πηγή μέσα από τη δήλωσή του προκύπτει με πολλαπλούς τρόπους και σε όλους τους τόνους ότι είναι στήριξη της Ελλάδας.
Ο Γεραπετρίτης για το ρόλο της Ελλάδας
Τυχαία δεν πρέπει να θεωρηθεί και η αναφορά του Γιώργου Γεραπετρίτη για το ρόλο που έχει η Ελλάδα στην αρχιτεκτονική ασφάλειας στην ευρύτερη περιοχή που δεν αφορά μόνο την Μέση Ανατολή και την Ανατολική Μεσόγειο αλλά και την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη, ο οποίος στις κοινές δηλώσεις του με τον Ρούμπιο ανέφερε ότι «η Σούδα και η Αλεξανδρούπολη αποτελούν ακριβώς τα σημεία εκείνα που αναδεικνύουν τον κομβικό ρόλο της Ελλάδας στην αρχιτεκτονική ασφάλειας και την στρατηγική παρουσία των Ηνωμένων Πολιτειών στην περιοχή».
Έστω και αν εν τέλει οι θέσεις των ΗΠΑ διαμορφώνονται με βάση τα δικά τους συμφέροντα που δεν τους επιτρέπουν να αγνοήσουν την Τουρκία…
Να σημειωθεί ότι το θέμα της επίσκεψης Ρούμπιο το παρακολούθησε και η Άγκυρα. Χωρίς όμως πηχυαίους τίτλους. Διάβασαν τις δηλώσεις για το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου, «στα τουρκικά» και αποφάσισαν ότι ήταν μία ουδέτερη δήλωση που τους καλύπτει, είδαν στα εξοπλιστικά όπως αυτά αποτυπώθηκαν στον Στρατηγικό Διάλογο ως προσπάθεια στρατιωτικής υποστήριξης της Αθήνας από την Ουάσιγκτον εναντίον της Τουρκίας, ενώ εστίασαν στους χαρακτηρισμούς για την Ελλάδα από τον Ρούμπιο ως απαραίτητου συμμάχου.
Με τις διπλωματικές ασάφειες να είναι πάντα χρήσιμες σε τέτοιες συναντήσεις, για όλες τις πλευρές…
