Την 83η επέτειο από τη Μάχη της Πύλης, μία από τις ηρωικές σελίδες της Εθνικής Αντίστασης στα Δερβενοχώρια, τίμησαν σήμερα, 16 Οκτωβρίου, με αναφορά στους αγωνιστές που αντιστάθηκαν στους Γερμανούς κατακτητές.
Με μήνυμα μνήμης και τιμής, ο αντιπεριφερειάρχης Βοιωτίας Γιώργος Ντασιώτης,αναφέρθηκε στη θυσία των κατοίκων και στην ανθρώπινη τραγωδία που σημάδεψε τη μάχη, υπογραμμίζοντας πως η ιστορία της Πύλης παραμένει σύμβολο αντίστασης και αγώνα για την ελευθερία.
Τον Οκτώβριο του 1943, μετά τη συνθηκολόγηση της Ιταλίας, οι ναζιστικές δυνάμεις εξαπέλυσαν επιχειρήσεις με στόχο τον αφοπλισμό των Ιταλών, την καταστολή της αντάρτικης δράσης και την τρομοκράτηση των κατοίκων που στήριζαν την Αντίσταση.
Τη νύχτα της 15ης προς τη 16η Οκτωβρίου, γερμανική δύναμη ξεκίνησε από την Ελευσίνα, πέρασε από το Μάζι και κινήθηκε προς την Πύλη, με σκοπό να τιμωρήσει το χωριό και να το κάψει.
Το ξημέρωμα της 16ης Οκτωβρίου ξέσπασε η μάχη. Οι κάτοικοι, με επικεφαλής τον έφεδρο λοχία Στέφα Μαλιάτση, αντιστάθηκαν στους Γερμανούς, σε μια σκληρή και άνιση αναμέτρηση που, σύμφωνα με την ιστορική αφήγηση που παρατίθεται, ολοκληρώθηκε με ελληνική νίκη.
Πίσω, όμως, από την ηρωική αντίσταση, βρίσκεται και μια βαθιά προσωπική τραγωδία. Ο Στέφας Μαλιάτσης φέρεται να συνέχισε να πολεμά, παρότι οι Γερμανοί χρησιμοποιούσαν ως ασπίδα τον γιο και τον ανιψιό του. Όταν, μετά τη μάχη, αντίκρισε νεκρό τον γιο του, έμεινε αντιμέτωπος με τον ανείπωτο πόνο και την αμφιβολία για το αν η δική του σφαίρα είχε στερήσει τη ζωή του παιδιού του.
Οι συγκρούσεις στα Δερβενοχώρια συνεχίστηκαν και τις επόμενες ημέρες, με κατοίκους και αντάρτες του ΕΛΑΣ να αντιστέκονται στις νέες γερμανικές επιθέσεις, δίνοντας χρόνο σε γυναίκες και παιδιά να απομακρυνθούν από τις επικίνδυνες περιοχές.
Η Μάχη της Πύλης παραμένει ένα ισχυρό σύμβολο της Εθνικής Αντίστασης και της θυσίας των ανθρώπων που αγωνίστηκαν απέναντι στη ναζιστική κατοχή. Μια ιστορική παρακαταθήκη που υπενθυμίζει πως η ελευθερία κατακτήθηκε με αγώνες και βαρύ τίμημα.
